Czy możliwy jest dialog z islamem?

20 października 2007r. godź. 16:00
ul. Freta 10, Warszawa (zobacz jak tu trafić)

goście:
prof. Janusz Danecki
ksiądz dr Stanisław Grodź
mufti Muzułmańskiego Związku Religijnego Tomasz Miśkiewicz
red. Tomasz Terlikowski

moderator: dr Agata Marek

Część I debaty ~120 min [24kbps, 16MB]
Część II debaty ~69 min [24kbps, 12MB]

20 października odbyło się pierwsze, inaugurujące spotkanie z cyklu Areopag na Freta pod hasłem - ?Czy możliwy jest dialog z islamem??. Tłumy ludzi, które przybyły na spotkanie potwierdziły wagę tematu oraz potrzebę odpowiedzi na to pytanie.

Pierwsza część spotkania poświęcona została przedstawieniu podstawowych informacji na temat islamu oraz historii kontaktów wyznawców islamu i chrześcijaństwa.
Jako pierwszy wypowiadał się prof. Janusz Danecki, który rozpoczął swoje wystąpienie od zapoznania publiczności z podstawowymi dogmatami i rytuałami islamu. Zauważył, że wiele z nich nie różni się w ogóle albo w bardzo niewielkim stopniu od prawd wiary i zasad chrześcijaństwa. Wyjaśnił również pochodzenie niektórych pojęć dotyczących wiary muzułmanów, a nadużywanych dziś bez zrozumienia np. kwestię dżihadu.
Kolejny panelista, ksiądz dr Stanisław Grodź opowiedział o historii kontaktów islamu z chrześcijaństwem. Na początku zwrócił uwagę, że sam termin ?dialog? nie jest adekwatny jeśli mówimy o spotkaniu dwóch wyznań, gdyż zakłada on dojście do pewnego konsensusu. Bardziej neutralne i odpowiednie jest wyrażenie ?kontakty?, ponieważ zawiera się w nim i współpraca i konflikty wyznawców obu religii.
Następnie dr Agata Marek krótko zaprezentowała historię muzułmanów w Polsce, po czym temat przejął mufti Muzułmańskiego Związku Religijnego Tomasz Miśkiewicz. Swoją wypowiedź rozpoczął od stwierdzenia, że dialog islamu z innymi wyznaniami odbywał się od zawsze i nadal jest on możliwy, ale tylko w atmosferze otwartości i zrozumienia. Zauważył jednak, że dialog nie oznacza porozumienia w kwestii dogmatów, które w obu religiach są trwałe i niezmienne.
Pierwszą część spotkania zakończyła dyskusja na temat misyjności islamu i chrześcijaństwa, a więc problemu współzawodnictwa o nowych wyznawców.

Po przerwie nastąpiła druga część debaty, w której paneliści zastanawiali się nad kontaktami islamu ze światem zachodnim. Prof. Janusz Danecki wyróżnił trzy grupy wyznawców islamu z różnym podejściem do religii ? grupę zaangażowanych religijnie muzułmanów, grupę liberałów oraz grupę ekstremistów zaangażowanych nie tylko w religię, ale i w politykę. Następnie zastanawiał się, czy terroryści są rzeczywiście wytworem muzułmańskiego świata, czy też w każdym ustroju państwowym występuje jakiś rodzaj terroryzmu. Swoją wypowiedź zakończył tezą, iż agresja państw muzułmańskich wywodzi się z potrzeby obrony suwerenności, gdyż to Europa jest prowodyrem i ingeruje w sprawy państw islamskich, a nigdy nie dzieje się na odwrót.
W odpowiedzi red. Tomasz Terlikowski, rozpoczął swoją wypowiedź od stwierdzenia, że dialog islamu ze światem (rozumianym jako Europa zachodnia) to debata w trójkącie, w którym jedno ramię to cywilizacja europejska post-oświeceniowa, ateistyczna; drugie ramię to szeroko rozumiana kultura chrześcijańska a trzecie to różne formy islamu. Redaktor zwrócił uwagę, że w wielu wypadkach nie ma porozumienia między muzułmanami a chrześcijanami, choć powinno być np. w sprawie wolności noszenia oznak przynależności religijnej (takich jak chusty czy krzyże). Ostatnią tezą było stwierdzenie, iż mimo, że ważne jest tworzenie wspólnej przestrzeni w Europie, w której uda się koegzystować, to dla pozornego polepszenia stosunków nie można wyrzekać się swojej tożsamości i historii.
Debatę zakończyła dyskusja o roli Matki Boskiej w islamie, a także o szacunku do rytuałów religijnych obu wyznań.

Ostatnia, trzecia cześć spotkania rozpoczęła się pokazem krótkiego filmu dokumentalnego pt. ?Muzułmanki?, prezentującego życie muzułmanek w Polsce, ich problemy z nietolerancją, z którą się spotykają oraz ich odwagę w głoszeniu swoich poglądów. Po pokazie obecne na sali bohaterki filmu odpowiadały na pytania publiczności m.in na temat zwyczajów muzułmańskich dotyczących narzeczeństwa.

Spotkanie zakończyły wypowiedzi panelistów o tym, że mimo dzielących nas różnic i mimo konfliktów warto poznawać się nawzajem, warto przełamywać stereotypy i warto prowadzić wspólny dialog.